Kubbet'üs Sahra kilise mi?
 

Wikipedia'da şöyle deniyor;

Kiliselerden bahseden bir uzman şöyle diyor;
Bina da şu şekilde;
Eklenti 62

Eklenti 63

Simon Goldhill'in KUDÜS TAPINAĞI isimli kitabının(2011 baskısı),129.sayfasında James Fergusson isimli sanat ve arkeoloji konusunda uzman birisinden bahsedilir..Bu sayfada şöyle bir cümle var;
''Kubbetüs Sahra'nın orijinal olarak Konstantin tarafından yapılmış bir Hristiyan binası olduğunu öne sürmüştür..''

Bir veri daha ekleyeyim..Hristiyanlar arasında sütuncular veya stylistler diye bir fırka var..Kendilerine eziyet eden bu insanların rehberinin Simeon Stylites(389-459 tarihleri arasında yaşamış) olduğu söylenir..Antakya yakınlarında bu adam bir sütun üstünde yıllarca yaşamış ve aynı yerde ölmüş..Kısa/kaba olarak anlatıyorum tabi..Sonra şu olmuş;
''Sütunun çevresine görkemli bir kubbeyle kapatılmış sekizgen biçiminde bir yapı ve bu yapının dört köşesine haç biçiminde dört kilise inşa edildi''

Bu cümlenin geçtiği kaynak;Doğu hıristiyanlığı tarihi-Aziz S.Atiya..2005 baskısı..Sayfa 210-211..

"Peygamber Daniel' in sözüne ettiği yıkıcı iğrenç şeyin kutsal yerde dikildiğini gördüğünüz zaman -okuyan anlasın- Yahudiye' de bulunanlar dağlara kaçsın"
Matta 24/15,16

Kutsal Yer : Kilise
İğrenç şey : Caminin minaresi (Mevcut İncil' e göre)

Taşlar yerine oturuyor...

Bazı camilere baktığımda miğfer ve boynuzlu bir yapı görüyorum.
minareler : boynuzlar (İncil' e göre Kuran iblisin yazmasıdır)
(Tepesinde sivri çıkıntısıyla) kubbe : miğfer .
al sana cihad eden asker.

Sn.kendosertadam;Daniel zamanında ne kilisesi,ne minaresi?!

Saff suresi 4 de Müslümanlar bina lara benzetilir.binayı oluşturan kenetlenmiş yapıya. ..
Camilerde de müslümanlar bir araya gelir ve namazda saf tutarak kenetlenir. Camilerde pekala bu kenetlenmeyi sembolize etmeli. İslam semboller üzerine kurulmuş -Tevrat ve İncil 'e göre- Tanrı karşıtı bir dindir.

Erol Sever ''İslam'ın kaynakları 1,çok tanrıcılık,hristiyanlık ve Kabe'' kitabında,Kabe'nin altındaki mağaradan,kuyudan ve hazineden bahseder..
Talha Uğurel'de ''Arzın kapısı Kudüs'' kitabında Kubbetüs Sahra'nın örttüğü kutsal kayanın(muallak kayası) altındaki mağaradan,kuyudan ve hazineden bahseder..

Tesadüf mü,yoksa kopyala yapıştır mı?

Zaman zaman şöyle haberler çıkar;
Sözde günümüzdeki Kuran'lar ile Osman zamanındaki Kuran'lar aynıymış..!

Turan Dursun,Osman zamanındaki Kuran'ların var olmadığını,Osman sonrasına dair şöyle bir rivayetin olduğunu yazmıştır;

Nafî İbn-i Ömer'den nakleder ki: "Hiçbiriniz ben 'Kuran'ın tümünü öğrendim.' demesin. Çünkü, ne biliyor Kur'an'ın bir çoğu kaybolup gitmiştir. Sadece desin ki, 'Ben Kur'an'dan ortada olan kısmını öğrendim.'" [bk. El-İtkan (Suyûtî), c.2, s.25]

Ayrıca Mervân bin Hakem'in Kuran'ları(mushafları) yaktırdığını da kaynakları ile göstermiştir..
https://tr.wikipedia.org/wiki/I._Merv%C3%A2n

Yani Osman sonrasında Kuran'lara müdahale edildiğine dair iki tane islami referans var..

Geldik,benim bu konuya,bunları yazmama..Ben bir rivayet daha ekliyorum ki,bu rivayette geçen kişi Kubbetüs Sahra'yı yaptıran meşhur Abdülmelik'tir..Bakalım bu Emevi halifesi ne demiş?

Belazuri'nin rivayetine göre emevi halifesi Abdülmelik(Ö.705) şöyle demiş;''Ramazan ayında ölmekten korkuyorum.Zira o ayda doğdum,o ayda sütten kesildim,Kuran'ı bu ayda toplattım,insanlar bu ayda bana biat ettiler.''

Kabe'yi,Kubbetüs Sahra'yı yaptıran,arapçayı benimseyen,sikkeler bastıran İslam tarihinin en önemli kişilerinin birinden bahsediyoruz..KURAN'I BİR AYDA TOPLATTIM demiş..
Osman 656'da ölmüş,Abdülmelik 705'te..Peki,kim yalan söylüyor?
''Ateistsin,islam düşmanısın,uydurursun,çarpıtırsın sen'' diyecekler için kaynak göstereyim;
Kitabın adı ; ''Emevi Devletinin Dönüm Noktası Abdülmelik Bin Mervan''
Kitabı yayınlayan da Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları..!

Filistin'deki doğuş kilisesi 'sekizgen' şeklinde yapılmış.
https://tr.wikipedia.org/wiki/Do%C4%9Fu%C5%9F_Kilisesi
https://en.wikipedia.org/wiki/Church_of_the_Nativity

Yapının sekizgen olduğuna dair okuduğum kaynak, ''Egeria'nın hac yolculuğu'' kitabı.
Müslümanların sahiplendiği Kubbetüs Sahra, kaç gen? :)

Ayrıca bu kilise MEVLİDİ İSA KİLİSESİ diye de anılıyor.
Müslümanların mevlid kandili ile bir alakası olmasın yoksa.!

kudus bolgesinde kenanlilar, amoriler dininde kurbanlar, tapinaklarin apsis sunaklarinda kesilir, tapinak a bagislanir idi. gunumuzdeki gibi ev bahcesinde kurbanlik koyun kesip, eti ile balkonda mangal yapilmaz idi. ortadoguda kurban ve tapinak, ayrilamaz tekillik de ibadet butunu idi. bu din toresi, islam a gecerek, hac vacibi kurbani, kabe bolgesinde kesmek sarti olusrmus. baska yerde hac kurbani keserseniz hac kurbani vacibi uygulanmamis demek dir.

ali imran 37'de, mihrab 'a konulan / tanriya sunulan kurban etleri nin meryam e rizik oldugu anlatilir. cunku kurbanlar yalnizca tapinaklarda kesilir ve etleri tapinak calisanlari olan natitum, entum, siganu, harimtu, kuatitum/meryem rutbelerindeki tapinak rahibeleri ve rahiblerine hediye edilir idi. zaten vacib hac kurbanlarina هدي hedyi deniliyor ayetlerde, bakin bakara 196. shamhat isimli tapinak fahisesi (fahise tanimi yanlis aslinda), enkidu ile iliskiye giren شمحات samhat, enkidu nun uygarlik ile tanismasini saglatan natitu idi.

tapinaklarda apsisler, kurbanin kesildigi tanri'ya sunak bolgesi oldugu icin kabe apsisi : kabe hatim duvari, olasilikla kurban kesilen sunak bolgesi idi, kilise doneminde. kabe nin hatim/apsis duvari, kabe nin asli 4 duvarindan biraz daha kalin dir, cunku kabe den sonra yapilmis dir. apsis/hatim duvari olmaksiz, kabe ilk yapildiginda, mecusi sabiilerin nur evi olmasi amaci ile, duvar dan duvara gerilen zincirde, kandil icerisinde ates yakilmis idi ama sonra hristiyan araplar cogalinca, kabe'yi kilise'ye cevirmisler. sonradan yapilan ve yonu kudus 'e bakan hatim/apsis duvari bunu ispatliyor.

Eklenti 344
Chatgpt'ye sorduğum soru ve aldığım yanıt;

Rıcoldus de monte crucıs'ın ''Doğu seyahatnamesi'' kitabında şöyle denmiş;
''Siyon dağından indikten sonra dominikan kardeşlerimin kaldığı yere uğradım. Dominikan manastırı, hâlâ İsa efendimizin tapınağıyla Süleyman tapınağı arasındaydı.''
Burada geçen İsa efendimizin tapınağı ne anlama geliyor? Ne demek bu? Böyle bir tapınak var mı?

Güzel bir nokta yakalamışsınız. Buradaki ifade, ilk bakışta sanki İsa'ya adanmış ayrı bir Yahudi tapınağı varmış gibi anlaşılıyor. Oysa kastedilen bu değildir.

Rıcoldus de Monte Crucis (13. yüzyıl sonlarında Kudüs'ü ziyaret eden Dominiken keşişi) Latince yazıyordu. "İsa Efendimizin tapınağı" ifadesi büyük olasılıkla Latince metindeki "Templum Domini" veya buna benzer bir ifadeden çevrilmiştir.

Bunun tarihsel anlamı şöyledir:

Yahudilerin Süleyman Tapınağı (Birinci Tapınak) MÖ 586'da yıkıldı.
Aynı yerde daha sonra İkinci Tapınak inşa edildi ve İsa'nın yaşadığı dönemde ayakta olan tapınak buydu.
MS 70 yılında Romalılar İkinci Tapınağı da yıktılar.

Haçlılar Kudüs'ü ele geçirdiklerinde (1099), Tapınak Tepesi'ndeki İslam yapılarından:

Kubbetü's-Sahra'yı Templum Domini (Rabbin Tapınağı),
Mescid-i Aksa'yı ise Templum Salomonis (Süleyman Tapınağı)

olarak adlandırdılar.

Yani Haçlı terminolojisinde:

Templum Domini = Kubbetü's-Sahra
Templum Salomonis = Mescid-i Aksa

Bu isimlendirme tarihsel olarak doğru değildi; Haçlıların kendi Hristiyan yorumuydu.

Peki Ricoldus neden "İsa efendimizin tapınağı" diyor?

Türkçe çevirmen muhtemelen Templum Domini ifadesini "İsa Efendimizin Tapınağı" şeklinde çevirmiştir. Ancak "Domini" kelimesi Latince'de "Rabbin" anlamına gelir. Hristiyan bağlamında "Rab" çoğu zaman İsa'yı ifade ettiğinden çevirmen bunu "İsa Efendimizin" diye çevirmiş olabilir.

Daha kelimesi kelimesine çevrilseydi muhtemelen şöyle olurdu:

"Dominiken manastırı, Rabbin Tapınağı ile Süleyman Tapınağı arasında bulunuyordu."

Buradaki "Rabbin Tapınağı" ise Kubbetü's-Sahra'nın Haçlı dönemindeki adıdır, İsa adına inşa edilmiş ayrı bir tapınak değildir.

Tarihsel olarak İsa'nın tapınağı diye bir yapı var mı?

Hayır.

Ne Yahudilikte ne de erken Hristiyanlıkta İsa adına inşa edilmiş bir "tapınak" bulunmaz. İsa'nın gittiği tapınak, Yahudilerin İkinci Tapınağı idi. Hristiyanlar ibadet mekânları için "kilise" kavramını kullanmışlardır; "İsa Tapınağı" diye tarihsel bir yapı yoktur.

Dolayısıyla bu cümlede geçen "İsa efendimizin tapınağı", Haçlıların Kubbetü's-Sahra'ya verdikleri isimden kaynaklanan bir çeviri tercihidir; gerçek anlamda İsa'ya ait veya onun için yapılmış bir tapınak kastedilmemektedir. Bu tür ifadeler Orta Çağ Latin kaynaklarında sıkça görülür ve modern okuyucu için yanıltıcı olabilir.