Türkiye,Kürtler ve PKK
Bir *uluslararası *ilişkilerci *olarak,ülkemizdeki *Kürt *meselesine *uluslararası *hukuk *açısından *kısaca *değinmek *istiyorum.
ABD ‘nin * ilk *Körfez *müdahalesiyle *Irak’ta *32. Paralelin kuzeyinde *oluşturduğu *ve *Türkiyenin de *Çekiç *Güç * kapsamında * desteklediği * ‘Kürt Güvenlik Bölgesi’,bugün * federe devlet *statüsündedir.Bugün *Türkiye *bölgenin *kendi Kürt kökenli *vatandaşları tarafından cazibe *merkezi *olmasından endişe *duymaktadır.Peki *bölünme,parçalanma *ya da *ayrılmanın *hukuki * boyutu nedir?
Türkiye *Ağustos *2000 de *BM *ikiz *sözleşmelerini *imzalamış *ve *TBMM *2003 de *bunu *onaylamıştır.Sözleşmelerin *ortak olan *1. Maddesi ‘ *halkların self determinasyon hakkı’ndan *söz *ediyor.Self *determinasyon *uluslar arası *doktrinde *üç *farklı anlamla yorumlanmaktadır.İlki *iç *self *determinasyon olup ,halkların *kendi *rejimlerini(ekonomik,siyasal vs.) özgürce *belirlemeleridir.Dış *self determinasyon *sömürgelerin *sömürgeci *ülkelerden bağımsızlaşması(dekolonizasyon)anlamına *gelir *ve 1960 lı yılarda uygulama *düzeyine çıkmıştır. 1966 İkiz *Sözleşmeleri'ndeki anlamı da budur.Self * determinasyon yalnızca sömürge halklarının hakkıdır. (1960 BM GenelKurulu kararı No: 1514). Bir *ülkenin *sömürge sayılabimesi * içinse *a) Sömürgeci ülke ile sömürgesi arasında *ülkesel kopukluk olacaktır (arada deniz veya başka ülkeye ait bir kara parçası bulunacaktır),b) Sömürgeci ile sömürge arasında etnik farklılık olacaktır (1960 BM Genel Kurul kararı no. 1541).Sömürge *olmayıpta bağımsız *ülkelerden ‘ayrılma’ anlamındaki *self *determinasyon *uluslarararası *düzeni *altüst *edeceği *gerekçesiyle *meşru *görülmemektedir.Fakat *BM *pratiğinde *‘ayrılma’ anlamında *self determinasyonun *meşru *görüldüğü *bir *durum mevcuttur.İç *self *determinasyonun *olmaması… 1970'te BM Genel Kurulu'nun aldığı *2625 sayılı karar *şöyledir. "Aşağıdaki paragraflardan hiçbiri,self *determinasyon *ilkesine uyan ve *ülkesinde yaşayan tüm halkı soy, inanç ve renk ayrımı yapmadan temsil eden bir yönetime sahip *olan egemen ve bağımsız devletlerin teritoryal bütünlüğünü ve siyasal birliğini kısmen ya da *tamamen ortadan kaldıracak ya da tehlikeye sokmaya izin verecek ya da bunu teşvik edecek *biçimde yorumlanamaz".Yani *vatandaşları *arasında *ayrım gözetmeyen *devlete karşı *ayrılma anlamına *gelen *self determinasyon uygulanamaz,uygulanabilir *olmasının *koşullarından *biri *ise ‘demokrasi,farklı *kimliklerin tanınması,kültürel hakların kullanılması vs. anlamına *gelen *iç self determinasyonun *olmayışıdır.Şimdi *bu *çerçeveden *bakıldığında *alt kimliklere *daha *fazla demokrasi *verilmesi *mi,yoksa *tam *tersi *bir *durum mu,bölünme *tehlikesi *yaratabilir?Bu *soru *Kuzey *Irakta *fiilen kurulmuş olan *Kürt *devleti *ve *Türkiyedeki *Kürt *kökenli *vatandaşların ,orayı *bir *‘akraba *devlet ‘ *olarak *algılama tehlikesi *çerçevesinde *cevaplandırılmalıdır.
Konunun *siyasi *boyutunu *ele almak gerekirse,bence *güneydoğu *sorununu ,PKK sorunundan *ayırt *etmemiz *lazımdır.Hiç şüphe yok ki *kim tarafından *organize edilirse edilsin,terör *bir insanlık *suçudur.Bu *İslamcı *terör *için de,Kürtçü *terör için de,Ülkücü terör *için de *böyledir.Hak *talep *eden *her *kürt *kökenli vatandaşa *PKK’lı *muamelesi *yapılırsa,PKK *terör *örgütünü *gerilla grupları,özgürlük *savaşçıları şeklinde dayatmaya *çalışanların ellerine *koz verilmiş olur.Öyleyse sorunun *çözüm *yolu,başkalarına *uşak olmayan tam bağımsız bir Türkiye ve hiç kimsenin *elinde *oyuncak *olmayan *çoğulcu *demokrasi.Saygılar…
|