Kuantum fiziğinin yanlış yorumları
Kuantum mekaniğinde özellikle Schrödinger'in kedisi örneğinin ve gözlemciye bağlı olma durumunun yaygın ve bariz bir şekilde yanlış yorumlandığını düşünüyorum.
Kedi Örneği: Bu örnekteki yanlış yorum kedinin aynı anda hem ölü hem canlı olarak değerlendirilmesidir. Örneğe göre kedi bir kutunun içerisindedir ve hayatta kalıp kalamayacağı kutunun içerisindeki radyoaktif bir parçacığa bağlıdır. Bu parçacığın işleyişi -mikro boyutlarından dolayı- kuantum mekaniğine göredir. Fakat parçacıkta geçerli olan işleyişler, kedide geçerli olan işleyişlerle aynı değildir ve bu yüzden kedinin durumuna genellenemez.
Parçacığın iki farklı durumunun olması kedinin hem canlı hem ölü olduğu anlamına gelmez. Çünkü parçacığa etkiyen nedenler her ortamda mutlak ve değişmez değildir. Kedinin boyutlarında fizik yasaları farklılaşır.
Bazı yorumcuların ve hatta bilimcilerin yaptığı bu hata fizik yasalarına mutlakçı yaklaşmalarından kaynaklanıyor olsa gerek.
Gözlemci etkisi: Bu yorumda ''gözlemci'' ifadesi sıkıntılı. Zira gözlemci deyince bilinçli bir varlık tarafından yapılan gözlem anlaşılıyor. Buradan hareketle de her şeyin varlığı bilinçli insanların veya bilinçli tanrının gözlemine bağlıdır gibi çıkarımlara ulaşılıyor. Oysaki gözlemcinin etkisi bilinçli olmasından dolayı değil, gözlemin ışık ve foton aracılığıyla yapılıyor olmasıyla ilgili. Gözlem yapıldığında doğal olarak fotonlar parçacıklara etkide bulunuyor. Bu durumun bilinçli gözlemle bir ilgisi yoktur. Işığın etkisinden kaynaklanan bir durumdur. Dolayısıyla buradaki gözlemci ifadesi baştan sıkıntılı.
Bu iki yorum yaygın bir şekilde böyle bilindiği için açıklama gereği hissettim. Kuantumdaki bu yorumlamalar idealist çarpıtmalara gayet müsait.
|