Deizm Hakkında

[evrensel-insan]

inferno´isimli üyeden Alıntı

Deizm candır. Ne Ateist karşısında komik duruma düşer, Ne de teistlerin içindeki şiddet dürtüsünü Tavan yaptırır.

Deizm düşüncesi, "Düşünüyorum o halde varım" cümlesi üzerinden yola çıkarak, eğer düşünüyorsak bizler birer varlığız. o halde bizim varlığımızı taşına vücudumuzun yapısına bakarak, bu varlığın en küçük yapı taşlarının atomlar ve moleküllerden oluştuğunu görürüz.

Yani idealizmden yola mi cikar?

Sen dusundugun icin mi varsin?

Yoksa var oldugun icin mi dusunuyorsun?

Ya da varligini dusuncenin kavramsal bilgisi ile ortaya mi koyuyorsun?

Öyleyse tüm atomlar ve moleküllerden oluşan nesnelerin tümü birer varlıktır.
Yokluktan varlık nasıl meydana geldi?
Hiçlikte bir varlık mıdır?
Varlık şekil mi değiştirmiştir?
Bu gibi felsefi sorulanın temeli nedensellik ilkesine dayanır.
hiçlikten varlığa geçişin nedensizce geçişinin mümkün olamayacağını düşünen insan,
Tanrının varlığını farazi bir biçimde kabul etmiştir.
Varlığı üzerine şüphe edilen Tanrının karakteri üzerine kesin hükümler vermemelidir.

Hiclik bir algi olarak pozitiftir. Cunku hicligin bir anlam ve icerigi vardir. Negatifligi sadece dilbilgisi ifadesi olarak vardir. Bu yokluk icin de gecerlidir.

Soyle bir soru soralim.

Henuz algilanamamis olan bir sey var midir? Yani adi henuz ortaya konmamis?

"Tanrı'nın daha merhametli olduğunu düşündüğüm için Deistim."
"Tanrı insanı aldatmaz."
"Tanrının kutsal kitaplardaki tanrı tasfirlerinden daha merhametli olduğunu düşündüğüm için Deistim"
Gibi söylemler Bir deistin asla söylememesi gereken sözler olarak düşünüyorum.
Çünkü Tanrının varlığını zaten farazi olarak kabul etmişsin elinde o tanrıyı tarif edecek hiç bir kitabın yok.
Boyu nedir?
kilosu nedir?
o da bir madde midir?
Enerji midir?
Uzaylı mıdır?
hangi boyuttadır?
Metafizikle açıklanacak bir durum mudur?
Bizi izliyor mudur?
Belki de karışıyor da bizler farkında olmuyoruz?

Bu dedigin tanrisini belirlemis (evren, madde v.s.) bir deist icin gecerli degildir.

O yüzden Deist tanrı tek değildir. bu tanrı her Deistin düşünce yapısında kendince ona şekil verdiği soyut bir kavramdır.
Deizm insanın doğaya baktığında ne gördüyse onun mimarını gözlemlediği doğa ve evrene bağlı olarak kendi düşünce yapısında şekillendirdiği bir farazi bir tanrıdır.

Deist boyle bir tanriyi/ya neden arar/inanir?

Bu farazi tanri deiste ne saglar?

[inferno]

1.) Varlığımı düşüncemin kavramsal bilgisinden yola çıkarak varlığımı özümsüyorum.

Hiçlik her zaman sorun olmuştur. Felsefe konusunda hiçliğe doğru düzgün cevap verebilen bir kişi ben görmedim. ya da bilmiyorum.

2.) Belki yoktur, belki vardır da algılayamamışımdır.

3.) Tanrısını belirleyen deist neye göre belirlemiştir? yazımın en altında belirttiğim gibi, ancak varlığını farazi bir biçimde kabul etmişte ve kendi zihninde ona bir şekil, sıfat giydirmişse ancak tanrısını belirleyebilir. fakat bu yanlış bir sonuca çıkarır.

4.) Deistin tanrısı her ne şekilde olursa olsun deiste sadece şemsiye görevi görür, beynini her daim kurcalayacak varlık probleminin çözümü için onu rahatlatır.

[evrensel-insan]

inferno´isimli üyeden Alıntı

1.) Varlığımı düşüncemin kavramsal bilgisinden yola çıkarak varlığımı özümsüyorum.

Hiçlik her zaman sorun olmuştur. Felsefe konusunda hiçliğe doğru düzgün cevap verebilen bir kişi ben görmedim. ya da bilmiyorum.

Sen de hicligi varliksal olarak degil de; epistemolojik bilgisel olarak dusun. Cunku bilgi vardir, bilgi yoku icermez. Cunku yok ta hic de bir bilgidir ve kavram olarak vardir.

2.) Belki yoktur, belki vardır da algılayamamışımdır.

Yok uc cesittir.

An ve yer olarak orada bulunmamak

Eskiden olup ta, su anda mevcut olmamak

Bir de varlananin varliksal inancsal ideolojik yoklugu.

3.) Tanrısını belirleyen deist neye göre belirlemiştir? yazımın en altında belirttiğim gibi, ancak varlığını farazi bir biçimde kabul etmişte ve kendi zihninde ona bir şekil, sıfat giydirmişse ancak tanrısını belirleyebilir. fakat bu yanlış bir sonuca çıkarır.

4.) Deistin tanrısı her ne şekilde olursa olsun deiste sadece şemsiye görevi görür, beynini her daim kurcalayacak varlık probleminin çözümü için onu rahatlatır.

Soru "neden buna ihtiyac duyar?

Bu faraziyet, ona ne saglar?

[inferno]

Evvela Teistlerden örnekle yola çıkalım.
Cehalet arttıkça inançlar baskın çıkar. Bilgi arttıkça, inançlı kimseler bocalamaya başlar.

Doğduğundan beri sürekli dini vecibeler ile beyni yıkanmış, şeyhlerin dizinin dibinden ayrılmayan cahil bir müridi düşünelim.

Bu kişi ona öğretilenlerden başka hiç bir şey bilmemektedir. Dolayısı ile inancı ile çelişecek hiç bir bilgi yoktur. Bu tarz kimseler için Tanrı bir olgudur. Varlığı şüphe götürmez bir gerçektir. Bu inanç ona her şeyi yaptırır.

Bu kişiye biraz bilgi aşılayalım.
Bu sefer inancı ile çelişen bilgileri almaya başladıkça çelişen unsurları elemeye başlar.
(aynı günümüz hadis inkarcıları gibi)
Biraz daha bilgi yükleyelim.
Bu sefer bu bilgiler o kişinin kutsal saydığı kitabı değişik yorumlamaya sevk eder
(burada kutsal kitabın dışına çıkması biraz daha meşakkatli bir iştir, Çünkü soyut olan bir tanrının sözleridir ve mutlak doğru olmalıdır bu yüzden, inkar yerine farklı yeni yüklenen bilgileri ile çelişmeyecek yorumlarla kutsal kitabını kurtarma yoluna gider)

Biraz daha bilgi yükleyelim.

(Bu sefer deizm denilen olaya girmiş oluruz. Bu aşamada hangi bilgiler ile Teizmden dışarı çıktıysa tanrısı o bilgilerin tanrısıdır)

[evrensel-insan]

inferno´isimli üyeden Alıntı

Evvela Teistlerden örnekle yola çıkalım.
Cehalet arttıkça inançlar baskın çıkar. Bilgi arttıkça, inançlı kimseler bocalamaya başlar.

Doğduğundan beri sürekli dini vecibeler ile beyni yıkanmış, şeyhlerin dizinin dibinden ayrılmayan cahil bir müridi düşünelim.

Bu kişi ona öğretilenlerden başka hiç bir şey bilmemektedir. Dolayısı ile inancı ile çelişecek hiç bir bilgi yoktur. Bu tarz kimseler için Tanrı bir olgudur. Varlığı şüphe götürmez bir gerçektir. Bu inanç ona her şeyi yaptırır.

Bu kişiye biraz bilgi aşılayalım.
Bu sefer inancı ile çelişen bilgileri almaya başladıkça çelişen unsurları elemeye başlar.
(aynı günümüz hadis inkarcıları gibi)
Biraz daha bilgi yükleyelim.
Bu sefer bu bilgiler o kişinin kutsal saydığı kitabı değişik yorumlamaya sevk eder
(burada kutsal kitabın dışına çıkması biraz daha meşakkatli bir iştir, Çünkü soyut olan bir tanrının sözleridir ve mutlak doğru olmalıdır bu yüzden, inkar yerine farklı yeni yüklenen bilgileri ile çelişmeyecek yorumlarla kutsal kitabını kurtarma yoluna gider)

Biraz daha bilgi yükleyelim.

(Bu sefer deizm denilen olaya girmiş oluruz. Bu aşamada hangi bilgiler ile Teizmden dışarı çıktıysa tanrısı o bilgilerin tanrısıdır)

Guzel aciklamissin.

Yalniz burada genel olarak ne deizm ne de teizm vardir. Sadece ozel bir din ve ilahi ve de bunun rahatsizligindan buna karsi cikis vardir.

Halbuki teizm ozel degil tum dinleri deizm de ozel degil tum tanrilari icerir.

Yani islamdan cikan kisi deist degil; islam disidir.

Ayrica bilgi ve bilinc olarak baska bir dini de benimsiyebilir cunku din bilinci ile islamdan cikmamistir, islam rahatsizligi ile cikmistir.

O yuzden cogu ateist antiteist bile degil, sadece antiislam ve antiAllahtir.

Cunku ateizm bir bilinc ve farkindaliktir. Bu da ozel bir din ya da ilahtan degil; genel din ve her turlu yaraticadan bilgisini ve bilincini alir.

[inferno]

Yani anlatmaya çalıştığım, Deistler Tanrı kavramından kurtulamadıkları için deistler.
Başka bir getirisi yok.
Hatta cennet cehennem inancını benimsemiş deistler bile var.
Bu kişi neye göre hangi gerekçelere göre cenneti cehennemi benimsedi?
o yüzden Deizimde aslında mutlak tek bir tanrı yoktur.
Nasıl ki dinlerde bir sürü mezheb var ve farklı farklı yorumlanıyor.

Deizmde ise herkesin kendisi bırak mezhebi ayrı bir dindir.
böyle olunca deizmin tanrısından söz etmek yersizdir.
Faydası ve zararı kişinin kendi inancına göre değişkenlik gösterir.
zaten fayda nedir? o bile başlı başına bir problemdir.

[evrensel-insan]

inferno´isimli üyeden Alıntı

Yani anlatmaya çalıştığım, Deistler Tanrı kavramından kurtulamadıkları için deistler.
Başka bir getirisi yok.
Hatta cennet cehennem inancını benimsemiş deistler bile var.
Bu kişi neye göre hangi gerekçelere göre cenneti cehennemi benimsedi?
o yüzden Deizimde aslında mutlak tek bir tanrı yoktur.
Nasıl ki dinlerde bir sürü mezheb var ve farklı farklı yorumlanıyor.

Deizmde ise herkesin kendisi bırak mezhebi ayrı bir dindir.
böyle olunca deizmin tanrısından söz etmek yersizdir.
Faydası ve zararı kişinin kendi inancına göre değişkenlik gösterir.
zaten fayda nedir? o bile başlı başına bir problemdir.

Yalniz unutmaki deizm eger kisiye bilincsiz geldi ise, beyninin ona verecegi rahatsizlik ve huzursuzluk; bilgisizlik temelinde onu gene teizme belki kendi dini olarak olmasa da geri dondurebilir.

O yuzden buradaki farkindalik "benim neden bir tanriya ve onu tanrilastirmaya ihtiyacim var" sorusu ve bu soruya verilecek bilincli yanittir.

Cunku bu yanit ya bir ihtiyac olarak yansiyacak ve kisice dogrulanacak ya da birey olmuslugunun duzeyi temelinde kendi kisisel varliginin algisinda ihtiyacsizlik ile sonuclanacaktir.

Burada aslinda konu fayda degil, bilincalti rahatsizliginin getirdigi "kendini deist ilan etme" ya da dini uygulamalardan bikma olarak aciklayabiliriz.

Kisaca kendisine verilen ve uygulamasi istendigi bir dine karsi cikis vardir.

Yani deizm aslinda tanri ve tanrilastirmafarkindaligini icermez. Sadece din uygulamasindan rahatsizligi icerir.

Tanri ve tanrilastirma sorgulanmamis ve sadece din degerlendirilmistir.

[inferno]

Mükemmel söylemişsin.
Deistin aklının bir köşesinde sürekli nereden buralara geldiğinin bir izi vardır.
Eğer eskiye yönelik bir inancı o günkü bilgiler ile birebir uyum içerisine girerse,
eski inancına daha sıkı bağlanmasına yol açabiliyor.
Yani Deizm aslında inanç için bir kontra görevi de görüyor diyebiliriz.
tanrıdan tamamen kopamıyor.

aslında Teist dinlerin içindeki yasa ve kurallardan kaynaklanıyor bu durum.
Çünkü Teist dinlerin temelinde inan kurtul olayı vardır.
Bu yolu bir kaçış yolu olarak nitelerler.

[evrensel-insan]

O yuzden T.C. eliyle iletilen "laik muslumanlik" aslinda dini uygulamayi "serbest birakmis" imana agirlik vermistir.

O yuzden kisi, 1970'lere kadar dinin sartlarini uygulama da serbestlik alirken, iman devam etmistir.

Yani inanclar.

Bu da olme korkusu suru psikolojisi yasamin onemsizligi v.s. olarak ama kisisel yansimistir.

Yani kimse kimsenin muslumanligini kontrol etmemis ya da degerlendirmemistir.

Islam siyasi degildir, sadece inanc ve iman temelli kisiye gore degisen uygulamadir.

Bu da oruc nbamaz zekat mevlit mezar ziyareti bayramlar sunnet ettirme aliskanligidir.

Buradaki deizm dindeki kisisel uygulama kararidir.

Aslinda kokeni tasavvufa dayanir.

Herkes kendince ve inancinca Allah'ina olan imanini yerine getirir.

[evrensel-insan]

inferno´isimli üyeden Alıntı

Mükemmel söylemişsin.
Deistin aklının bir köşesinde sürekli nereden buralara geldiğinin bir izi vardır.
Eğer eskiye yönelik bir inancı o günkü bilgiler ile birebir uyum içerisine girerse,
eski inancına daha sıkı bağlanmasına yol açabiliyor.
Yani Deizm aslında inanç için bir kontra görevi de görüyor diyebiliriz.
tanrıdan tamamen kopamıyor.

aslında Teist dinlerin içindeki yasa ve kurallardan kaynaklanıyor bu durum.
Çünkü Teist dinlerin temelinde inan kurtul olayı vardır.
Bu yolu bir kaçış yolu olarak nitelerler.

Aslinda burada siradanlik temelli bir bilinc duzeyi soz konusudur.

Kisi yasam ve iliskisinde uygulamaya zorlandigi dini once degerlendirir.

Tanri ise soyut bir korku alisilagelmislik aktarilmislik olarak ikinci planda kalir.

Iste deizmin teizm bilinci ya da rahatsizligi sonra gelmesi ve somuta yonelmesi de ozdeslestirmeli panteizmi, hyloteizmi kisaca metafizik naturalizmi getirir.

Burada deizm gorsel olarak demir atar, taki bunun bir supheye tasinip tanrilastirdigindan rahatsiz olana kadar.

Iste bu temelde bilinc olunan degil, asilandir.

Yani deistte teist bilinc ya da rahatsizliginin din yonu vardir.

Teist te ise teizmin din rahatsizligi yoktur.

Zaten bilinc de rahatsizlik/sorun v.s. sonucu yukselir ve degisir.

Rahatsizliga gore ve teolojik tanrilastirmatemelinde bilinc ve rahatsizlik duzeyi;

Teizm
Deizm
Somut deizm
Agnostisizm
Ateizm
Teolojik noncognitivizm

olarak yansir.

Bunlarin birinden digerine gecis, bir oncesinin bilincini ve rahatsizligini gerektirir.

Eger bu bilincsel/rahatsizlik temelli gecisler temelsiz ise geriye donusler mumkundur.

Bu temelde genelde toplumsal kisilik sahipleri anti yani karsit, birey bilincliler non yani "sadece kendi gorusunu ileten" olarak yansir.