Kuran’da bahsi geçen ve firavunun yardımcısı olduğu söylenen “Haman”’nın doğu çöllerinin ve kervanların koruyucusu Tanrı Min ile yakından ilişkili olduğunu düşündüğüm için bu başlığı açamayı uygun gördüm.
Bu konuya geçmeden önce Tanrı Min’le ilgili kısa bir tekrar yapalım.
“mü’MİN” kelimesinin aslında Mısır erkeklik Tanrısı Min’in takipçisi anlamına gelebileceğine daha önceki
"Pes doğrusu! (Mu'min, Tanrı Min=>zkr, zikir, zeker, tezekkür" başlığında değinmiştik. Aynı başlık altında Mısır’ın tapınaklarıyla meşhur “Teb” şehrini Kızıldeniz’e ve oradan da Arap topraklarına bağlayan “Ham-mamat” adlı ticaret yolundan da bahsetmiştik. Bu ticaret yolu Mısır inanışlarının ticaretle uğraşan Arap kavimleri arasında yayılmasında ve onların inançlarının şekillenmesinde kritik bir role sahipti.
Hammamat ticaret yolu üzerinde koruyucu Tanrı Min’i resmeden çok sayıda duvar çizimlerinin yanı sıra rahip sınıfına ait eski Aramice alfabe tablosunun bulunması oldukça ilginçtir. Kuran dilinin aslında Arapça değil Aramice olduğu zaten tartışılan konulardan birini oluşturmakta.
“Also here inscribed are hieratic graffiti, an Aramaic alphabet chart of late era, and more classical inscriptions and drawings of the Middle and New Empires. Really stunning.”
http://www.touregypt.net/featurestories/inscription.htm
“Ham” kelimesinin “Khem” (Mısır’ın eski adı) kelimesinden türetildiği ifade edilmektedir. Khem (siyah) kelimesi Nil’in etrafındaki bereketli kara toprağı temsilen bereket Tanrısı Min’i anlatırken de kullanılmıştır. Tanrı Min resmedilirken yüzü siyah olarak resmedilirdi. “Ham” ve “Min” kelimeleri yakından ilişkili iki kelimedir. Bu bağlamda “Ham-mamat” vadisinin adının dahi Tanrı Min’den kaynaklanmış olma ihtimali yüksektir.
Kuran’da bahsi geçen “Haman” ile Tevratta bahsi geçen “Haman” aynı kişiler değildir. Kuran’daki Haman Musa’nın mücadele ettiği Firavun’un yardımcısıyken Tevrat’taki Haman Babil Kralı’nın yardımcısıdır. Tevrat'taki Musa ile ilgili anlatımlarda “Haman” diye birinden bahsedilmez.
Haman, Kuran'a göre Firavun'un, Musa'nın tanrısına ulaşmak için bir “kule” yaptırmasını emrettiği kişidir. Bazılarına göre ise Firavun'un baş veziridir. Kuran’daki anlatımda Haman’ın en önemli özelliği Firavun’un yaptıracağı “kule” ile ilgili bir anlatımda adının geçiyor olmasıdır.
"Firavun dedi ki: “Ey Hâmân! Bana yüksek bir kule yap, belki yollara, göklerin yollarına erişirim de Mûsâ’nın ilâhını görürüm(!) Çünkü ben, onun yalancı olduğuna inanıyorum.” Böylece Firavun’a yaptığı kötü iş süslü gösterildi ve doğru yoldan saptırıldı. Firavun’un tuzağı, tamamen sonuçsuz kaldı." (Mü'min 36-37)
Musa’nın mucizelerini gösterdiği firavunun II. Ramses, Haman’ın ise bu firavunun yardımcısı olduğu iddia edilmektedir.
“In the primary scriptures of Islam, the Quran, Haman is claimed to have been close to the Pharaoh Ramses II at the time of a religious prophet, Moses.”
http://en.wikipedia.org/wiki/Haman_(Islam)
Teb’deki Luxsor Tapınağı’nın duvarlarında bulunan ve II. Ramses’in yer aldığı aşağıdaki duvar kabartması oldukça dikkat çekicidir. Bu kabartmada ortada insanların çekerek kaldırmış oldukları bir kule bulunmaktadır. Bu kule II. Ramses ile Tanrı Min’in arasında yer almakatdır.
http://forum.egyptiandreams.co.uk/viewtopic.php?t=6116&sid=1b197098fe56be0b6eb19826c 537de9a
(Tanrı Min erkeklik organı ile birlikte resmedilen bir tanrı olduğu halde Mısır’da özellikle Hristiyanlığın etkin olmaya başladığı ilk dönemlerde erkeklik organını gösteren kısımlar silinmeye, ve kaldırılmaya çalışılmıştır. Yukardaki kabartmada da bunun yapılmış olduğu görülüyor.)
Söz konusu duvar kabartmasıyla ilgili gönderilen mesajda; Kule’ye tırmanan kişilerin Tanrı Min tarafından kontrol edilen Mısır’ın güneyindeki insanları temsil ettiği bu insanların tüm kaynaklarıyla birlikte Mısır’ın egemenliğine dahil olacağının gösterildiği notu düşülmüş. Eğer bu bilgi doğru ise dikilen bu kule'nin yeni toprakların ele geçirilmesi gibi yapılacak olan savaşlarla, mücadelelerle bir ilişkisi bulunmaktadır.
Tanrı Min ile ilgili verilen bilgilerde ayrıca hasat sezonlarının başında, bereket Tanrısı Min’in dönüş festivallerinde yüksek bir direğin dikilerek onun üzerine tırmanılarak yapaılan bir ritüelden de bahsedilmektedir.
“At the beginning of the harvest season, his image was taken out of the temple and brought to the fields in the festival of the departure of Min, when they blessed the harvest, and played games naked in his honour, the most important of these being the climbing of a huge (tent) pole.”
http://en.wikipedia.org/wiki/Min_(god)
Kuran’da bahsi geçen “
Musa –
firavun –
haman -
kule” anlatımı ile “
II. Ramses -
Tanrı Min (Ham) -
Kule” anlatımları arasında yakın bir ilişkinin olduğu görülmektedir.
Son olarak şu notu da düşmek istiyorum. Özellikle Harun Yahya kaynaklı yapılan bazı haberlerde Mısır yazıtlarında “Haman” adının geçtiği, yazıtlara dayanılarak hazırlanan "Yeni Krallıktaki Kişiler" sözlüğünde ise, Haman'dan "Taş ocaklarında çalışanların başı" olarak bahsedildiği ifade edilmektedir.
http://www.kuranmucizeleri.com/gecmis_01.html
Burada verilen bilgilerin doğruluğu tartışmaya açık olmakla birlikte bu bilgiler doğru çıkması açıkçası beni pek şaşırtmayacaktır. Neden diyecek olursanız, Ham-mamat Vadisi’nin en belirgin özeliklerinden birisi bu vadi üzerinde taş ocaklarının bulunuyor olmasıdır. Eskiden bu taş ocaklarından sadece o bölgeye has taşlar (bekhen Stone) dahi çıkartılmaktaydı. Ham-mamat’ta “Dağın Erkeği” olarak da anılan Tanrı Min’e orada taş taşıyan ve madenlerde çalışan işçilerce de tapılıyordu. Bu yüzden mu’MİN’lerin iddia ettiği gibi “Haman” kelimesinin “taş ocaklarında çalışanların başı” anlamına gelecek olması bizi yine Tanrı Min’e götürmüş olacaktı.